Chắc hẳn các bạn đã từng nghe rất nhiều lần cụm từ ‘sửa file hosts’ nhưng không nhiều người hiểu cặn kẽ vài trò của file hosts, cũng như cách sử dụng nó.

Trong Topic cuối cùng của Chuyên đề Backup tự động – Restore & Clone – Migrate Website, chúng ta sẽ tìm hiểu rõ file hosts là gì? nó ở đâu trên hệ điều hành và cách sử dụng ra sao.

1. File Hosts là gì?

File hosts là một file text (.txt) trên hệ điều hành – có vai trò phân giải trực tiếp tên miền cho hệ điều hành – không gởi truy vấn qua Hệ thống phân giải tên miền (Domain Name System – DNS).

Chính xác hơn thì công việc của file hosts là redirect một hostname (tên miền,link trang web) tới một địa chỉ IP bất kì được chỉ định.

Việc chỉnh sửa file hosts hiếm khi gặp ở người dùng bình thường, nhưng với webmaster, các bạn làm IT, vọc phần mềm ‘crack’… thì chỉnh sửa file hosts rất quen thuộc.

Chúng ta tìm hiểu sâu một xíu để hiểu vì sao file hosts lại ‘hữu ích’ đến vậy!

2. Quyền lực của File Hosts

Những hệ điều hành phổ biến Windows, Mac OS, Linux đều có file hosts, bình thường hầu như file này không được khai báo gì, nó cũng chẳng làm việc (vì không ai ra lệnh cho nó).

Nhưng, khi cần thiết – nó có quyền lực vô cùng lớn: chỉ định hostname thành IP – bỏ qua việc truy vấn thông tin từ DNS – hệ thống máy chủ phân giải tên miền trên Internet ( của nhà mạng + dns của domain – hosting – hay dns trung gian như CloudFlare).

Tìm hiểu cách DNS hoạt động

Bình thường file hosts vẫn tồn tại đó nhưng không làm việc, vì trên đó chỉ có các dòng ghi chú – hướng dẫn chứ chưa có lệnh ‘redirect’ nào được khai báo.

File hosts gốc của hệ điều hành - chỉ có các hướng dẫn & chú thích với dấu #
File hosts gốc của hệ điều hành – chỉ có các chú thích với dấu # đầu dòng

Nên khi chúng ta truy cập vào đường link bất kỳ – mọi hoạt động diễn ra ‘bình thường’ theo cách mô tả bên dưới. Khi bạn mở trình duyệt (ví dụ Chrome) và gõ tên miền vuihocweb.com vào trình duyệt, thì diễn biến sẽ trình tự như thế này:

  1. Đầu tiên thông tin sẽ được gởi đến hệ thống máy chủ phân giải tên miền của nhà mạng (ví dụ bạn dùng mạng FPT thì đó là hệ thống DNS của FPT.
  2. Nếu data của FTP DNS chưa có thông tin về hostname vuihocweb.com, nó sẽ gởi truy vấn đến hệ thống DNS kết nối trên toàn cầu, và nhờ đó liên kết tới hệ thống DNS của Namecheap – nhà cung cấp tên miền vuihocweb.com.
  3. Vì domain vuihocweb.com đã được trỏ tới HawkHost bằng cách khai báo IP của hosting với DNS của Namecheap. Nên DNS của Namecheap phản hồi lại IP của hosting HawkHost
  4. Cuối cùng trình duyệt có địa chỉ IP hosting Hawkhost – nơi chứa website vuihocweb.com, trình duyệt sẽ gởi truy vấn đến IP đó để load Website
Cách DNS hoạt động
Cách DNS hoạt động

Vậy từ Trình duyệt -> một loạt hệ thống DNS -> trả về IP của Hosting , nhờ có IP nên Trình duyệt <-> Hosting để load website.

Mặc định nếu gõ vào trình duyệt một địa chỉ trang web (hostname) – thông tin truy vấn sẽ được gởi cho các hệ thống DNS và sau đó hệ thống này phản hồi lại địa chỉ IP chính xác của hosting nơi chứa website để trình duyệt load nội dung từ đó.

Nhưng – nếu ta khai báo dòng này vào file hosts:

113.114.115 vuihocweb.com

Thì: khi gõ vuihocweb.com trên trình duyệt, thông tin sẽ không gởi qua hệ thống DNS để truy vấn IP của hosting nữa, mà trình duyệt lập tức load nội dung từ IP 113.114.115, chẳng cần quan tâm DNS nói gì.

File hosts giống như chị cảnh sát giao thông điều tiết ở ngã tư Hàng Xanh  – khi CHỊ chỉ đi hướng nào thì ta đi hướng đó – không cần quan tâm đến đèn xanh hay đèn đỏ nữa (DNS).

Điều tuyệt vời nhất là CHỊ ‘hosts’ trên máy tính nào thì chỉ có quyền lực trên máy tính đó (nếu không thì loạn). Vậy nên ta có thể ‘chuyển hướng’ một tên miền về bất kỳ IP nào mình thích – và việc chuyển hướng này chỉ áp dụng trên máy tính của ta thôi.

Bây giờ chắc bạn đã hiểu vì sao tên miền vuihocweb.com đang trỏ về HawkHost, thiên hạ gõ vuihocweb.com đều vào Hawkhost, còn ‘ta’ gõ vuihocweb.com thì lại vào site trên AZDIGI.

Ta làm được điều này nhờ khai báo dòng này vào file hosts trên hệ điều hành:

a2b2c2    vuihocweb.com

a2b2c2 là IP của gói hosting AZDIGI mà ta đang setup site vuihocweb.com để migrate site tới đó!

File hosts ở đâu trên hệ điều hành?

Mỗi hệ điều hành – đường dẫn file hosts khác nhau, cụ thể:

  • Trên máy tính dùng Windows, file host nằm trong thư mục: Windows/system32/drivers/etc/
  • Trên máy tính dùng Linux, file hosts nằm trong thư mục etc theo đường dẫn  <root> /etc/
  • Trên Mac OS, file hosts cũng nằm ở thư mục /etc/ – Để tìm nhanh bạn bấm tổ hợp phím command + shift + G rồi nhập vào /etc rồi nhấn Go để đi tới thư mục chứa file hosts
File hosts trên Windows
File hosts trên Windows

 

3. Làm sao để thêm thông tin vào file hosts

Để chỉnh sửa file hosts, bạn cần mở nó bằng quyền quản trị Administrator ( hoặc quyền quản trị root/ sudo trong Linux).

Tuy nhiên, ngay cả khi mở bằng quyền quản trị, chưa chắc bạn có thể edit và lưu thông tin của file hosts, vì có thể hệ điều hành sẽ chặn không cho lưu (kiểu như phòng ngừa trường hợp viruses thêm hàng triệu lệnh vào file hosts để redirect hàng triệu tên miền về IP của các trang web độc hại – lừa đảo – viruses..)

Nhưng, có một cách khá chắn chắn để sửa thông tin file hosts và lưu thành công là:

Bước 1 – Copy file hosts ra một thư mục khác (desktop chẳng hạn)

Copy file hosts ra ngoài desktop để chỉnh sửa

Bước 2 – Mở file copy lên bằng các trình soạn thảo văn bản mặc định của hệ điều hành (Notepad trên Windows, Vi/ Nano editor trên Linux…)

Khai báo các lệnh redirect bạn muốn (ví dụ a2b2c2    vuihocweb.com ) và lưu lại, vì là file copy nên bạn lưu lại OK.

Copy file hosts ra ngoài desktop để chỉnh sửa

Bước 3 – Copy file vừa chỉnh sửa ở bước 2 – Paste (ghi đè – replace) file hosts gốc.
Ghi đè file hosts cũ bằng file hosts đã chỉnh sửa xong

Xong!

4. Các ứng dụng khác của file hosts

Ngoài lợi ích khi migrate website, file hosts còn được áp dụng rộng rãi trong nhiều tình huống như:

Ứng dụng File Hosts khi cần Migrate Website (chuyển hosting)

Cấu hình file hosts để setup website rất cần thiết khi bạn migrate – chuyển website từ hosting này sang hosting khác mà không làm gián đoạn ‘up-time’:

Ví dụ cần chuyển vuihocweb.com từ HawkHost (IP – a1b1c1) sang AZDIGI (IP – a2b2c2)

  1. Người dùng khi truy cập web vẫn vào phiên bản đang chạy trên hosting cũ (HawkHost) – vì tên miền vuihocweb.com vẫn đang trỏ về IP – a1b1c1 của HawkHost
  2. Ta vào cPanel của AZDIGI, khởi tạo một website mới – cũng tên vuihocweb.com (qua tính năng thêm  addons domain – nếu primary domain của AZDIGI là một tên miền khác).
  3. Việc tạo site trên AZDIGI với tên miền vuihocweb.com giúp website mới có cấu hình thông tin – đường dẫn… y hệt website đang chạy trên HawkHost, nhưng website mới chưa tồn tại trên Internet để mọi người truy câp công khai – tất nhiên – vì tên miền vuihocweb.com đâu có trỏ về IP của nó, tên miền vẫn đang trỏ về IP của site cũ (HawkHost)
  4. Ta cấu hình file hosts trên hệ điều hành của máy tính của mình bằng cách thêm dòng này và lưu lại: a2b2c2   vuihocweb.com . Khi thêm dòng này, ta gõ vuihocweb.com vào trình duyệt trên máy tính, file hosts sẽ tự động chuyển ta đến IP a2b2c2 để truy cập vào site mới (người dùng vẫn đang vào site cũ)
  5. Ta thực hiện cài đặt – cấu hình – import site… trên site mới – Khi nào hài lòng thì ta mới trỏ lại domain vuihocweb.com về site mới trên AZDIGI qua IP a2b2c2
  6. Khi trỏ domain xong – Mọi người trên internet khi vào vuihocweb.com sẽ vào site mới. Mọi thứ không hề có chút gián đoạn nào, không ảnh hưởng gì đến trải nghiệm của người dùng cả.

Dùng file hosts để chặn phần mềm update – kiểm tra bản quyền

Ứng dụng này có vẻ ‘kém sang’ nhưng hầu như dân IT ‘tập sự’ ai cũng đã từng sử dụng.

Vì file hosts có thể redirect một tên miền trên máy tính sang IP bất kỳ, nên ta có thể dùng nó để chuyển hướng truy cấn các phần mềm, nhằm ngăn chặn nó kiểm tra và tải update – hay kiểm tra bản quyền nếu ta dùng hàng lậu.

Ví dụ, bạn cài phần mềm Chụp ảnh màn hình TechSmith – nhưng bản lậu (cracked), để chặn nó gởi request tới server của TechSmith (activation.cloud.techsmith.com) nhằm check bản quyền, ta thêm các dòng sau vào file hosts:

  • 127.0.0.1 activation.cloud.techsmith.com
  • 127.0.0.1 activation.cloud.techsmith.com
  • 127.0.0.1 oscount.techsmith.com

Trong đó 127.0.0.1 chính là địa chỉ IP của localhost trên máy tính, tức là nếu phần mềm gởi truy vấn tới activation.cloud.techsmith.com, oscount.techsmith.com thì truy vấn sẽ được redirect trở lại máy tính của chúng ta, nhờ đó chúng ta có thể ngủ ngon (- -).

Chặn người dùng (hoặc chính mình) truy cập các Web xấu

Tính năng cực kỳ đáng giá trong thời đại mà Internet như một vùng biển đầy ô nhiễm, nơi bạn có thể gặp cá tôm hoặc rác rưởi, chất thải độc hại.

Ví dụ, nhà bạn có trẻ con , thì có thể khai báo redirect tất cả các trang web nguy hiểm về lại localhost, ví dụ:

  • 127.0.0.1 thiendia.com
  • 127.0.0.1 kenh14.com
  • 127.0.0.1 soha.com
  • 127.0.0.1 zing.vn (toàn mấy tin tức hot boy hot girl xàm xí)
  • 127.0.0.1 bongda.com.vn (trang lá cải về bóng đá số 1 VN)

Chặn luôn mấy thằng Game

127.0.0.1 www.youtube.com/c/TrựcTiếpGameVn

Nếu bạn mất quá nhiều thời gian cho Facebook, Youtube, hay có sở thích chém gió trên Tinh Tế của cu Hiệp,… thì:

  • 127.0.0.1 tinhte.vn
  • 127.0.0.1 facebook.com
  • 127.0.0.1 youtube.com

Bạn có thể cấu hình file hosts trên điện thoại rất dễ bằng ứng dụng Hosts Go. Cấu hình để chặn truy cập bất kỳ trang web nào trên điện thoại, thay vì redirect về localhost (127.0.0.1) bạn có thể redirect về một IP hay tên miền của trang web bất kỳ bạn muốn.

Trên SmartPhone, cả Android và iOS đều có những ứng dụng giúp lọc – chặn các trang web độc hại, bạn có thể tìm thêm thông tin trên Google nhé!

Việc chuyển hướng các website này về localhost giúp mọi người trong gia đình tận hưởng từng giây phút của cuộc sống, quan tâm lắng nghe lẫn nhau thay vì phí phạm thời gian và để đầu óc lo lắng cho công việc & suy nghĩ của kẻ khác.

Dùng để setup Website khi chưa có domain

Tương tự trường hợp Migrate, nếu bạn muốn setup website – ví dụ wpsweetlady.com, nhưng bạn chưa mua tên miền này, hoặc bạn đang có website wpsweetlady.com nhưng muốn thiết kế lại hoàn toàn A-Z (thay vì clone để chỉnh sửa – nâng cấp)…. thì có thể dùng file hosts để setup website với tên miền đó mà không cần phải có domain.

Ví dụ, bạn muốn setup site wpsweetlady.com trên VPS Vultr – có IP là 113.114.115, thì chỉ cần thêm dòng này vào file hosts trên máy tính:

113.114.115     wpsweetlady.com

Và bạn có một site ‘live’ nếu truy cập từ máy tính của mình!

Build Website chuyên nghiệp không cần Hosting – Domain?

Cũng nhờ tính năng redirect của file hosts, bạn hoàn toàn có thể setup trên máy tính của mình một website với đầy đủ hosting + domain:

  1. Hosting: bạn sẽ dùng localhost với phần mềm Xampp (hoặc Wamp), đây là phần mềm giúp bạn tạo một gói hosting trên Localhost (tức máy tính của bạn). Hosting này sẽ dùng tài nguyên của máy tính (RAM – CPU – Ở cứng). Tất nhiên hosting này chỉ vào được trên máy bạn thôi, không thể truy cập từ mạng internet.
  2. Cấu hình file hosts để domain bạn muốn được trỏ về localhost, ví dụ bạn thêm dòng này vào file hosts: 127.0.0.1    wpsweetlady.com , thì gõ domain đó, bạn sẽ được redirect về localhost

Ứng dụng này vô cùng hữu ích – giúp các bạn học xây dựng web hoàn toàn free, cũng như giúp các bạn thiết kế web, coder… triển khai việc xây dựng – phát triển  website, webapps trên máy tính của mình mà không cần trả xu nào cho domain hay hosting.

Việc setup Website trên localhost với Xampp sẽ được trình bày chi tiết trong một Topic mới!

Chúc thành công!

File Hosts là gì? Ứng dụng file hosts để build Website không cần hosting & domain
5 (100%) 10 vote[s]

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here